9 redenen om op 9 juni in Noord Nederland D66 te stemmen

1. Ieder kind in Noord Nederland het recht op onderwijs vanaf 2,5 jaar

D66 wil een ‘leerrecht’ vanaf 2,5 jaar introduceren en daarmee ouders stimuleren hun kind te laten deelnemen aan voor- en vroegschoolse educatie (VVE) van hoge kwaliteit. In omringende landen zijn hiermee goede resultaten bereikt want in de eerste levensjaren wordt de basis gelegd voor de verdere ontwikkeling. Met VVE kunnen talenten in de breedte worden ontdekt en gestimuleerd en eventuele (taal-)achterstanden vroeg worden gesignaleerd en aangepakt, spelenderwijs in één groep. Onder verantwoordelijkheid van de basisschool zorgt dit geïntegreerde educatieve programma in samenwerking met de kinderopvang en peuterspeelzalen voor een betere start in het voltijdse basisonderwijs.

2. Investeren in goed openbaar vervoer. Een bus in ieder dorp en een HSL van Amsterdam via Groningen naar Hamburg

Nederland kenmerkt zich door een dicht netwerk van steden en dorpen en daarbij horende verplaatsingen op korte afstand. Door het groeiend aantal auto’s en gereden kilometers bereiken we de grenzen van ons wegennet. Voor een duurzame samenleving is goed openbaar vervoer onontbeerlijk. De reistijden in het openbaar vervoer moeten concurrerend zijn met die van de auto. Trein, tram, lightrail, bus en OV-fiets moeten samen zorgen voor een aantrekkelijk snel, hoogfrequent en eenvoudig toegankelijk transportnetwerk. Om dit te realiseren pleit D66 voor betere aansluitingen en hogere frequenties. Maar ook in het internationaal treinvervoer dient geïnvesteerd te worden. D66 pleit daarom voor meer verbindingen met de hogesnelheidsnetwerken in het zuiden en in Duitsland. Daarom wil D66 dat Nederland zich sterk maakt voor een rechtstreekse HSL-verbinding tussen Amsterdam-Brussel-Londen en Amsterdam-Groningen-Hamburg-Berlijn, zo veel mogelijk over bestaand HSL-spoor.

3. Een Energy Valley die werkt aan echte duurzame oplossingen voor het energievraagstuk

Er is inmiddels voldoende kennis en ervaring om over te schakelen op schone energie. Zon, water, wind en biomassa kunnen ons binnen afzienbare tijd voorzien in wat we nodig hebben om te kunnen verwarmen en verkoelen, te bewegen en te produceren. Maar schone energie produceren loont nu niet genoeg omdat vervuilende fossiele brandstoffen als olie, kolen en gas nog steeds goedkoop beschikbaar zijn. D66 wil daarom de verspilling stoppen en verantwoorder omgaan met alles wat schaars is. Een wereld waarin duurzaamheid en hergebruik de uitgangspunten zijn bij wonen, werken en ondernemen. D66 wil dat duurzaam ondernemen lonend is en duurzaamheid een bron van innovatie en economische ontwikkeling.

4. 100 nieuwe Vensterscholen in 4 jaar tijd

De Vensterschool (of Brede School) biedt kinderen een aaneensluitend totaalpakket van ontwikkelingsmogelijkheden: kinderopvang, voorschoolse educatie, sport, toneel, muziek en naschoolse opvang samen met en in aansluiting op het normale onderwijs. De Vensterschool kan beter inspelen op de individuele behoeften van een kind: van meer aandacht geven aan talenten tot en met het adresseren van taal- en rekenachterstanden. Dit bevordert de ontwikkeling van kinderen én de arbeidsparticipatie van hun ouders. Onder aanmoediging van D66 zijn Vensterscholen op veel plekken al succesvol opgezet, zowel in het basisonderwijs als in het voortgezet onderwijs. D66 wil deze ontwikkeling versnellen, en heeft met succes een motie ingediend in de Tweede Kamer om de komende 4 jaren nog 1000 vensterscholen in heel Nederland te realiseren. Dat zijn 100 scholen in Noord Nederland.

5. Een krachtig, efficiënt en doeltreffend landsdeel Noord Nederland

D66 wil een beperkt takenpakket van de provincies en beperkte bevoegdheden in medebewind. D66 wil deze provincies nieuwe stijl in deze kabinetsperiode opschalen tot een beperkt aantal landsdelen, waarvan Noord Nederland er een zal zijn. Binnen de landsdelen moet aandacht blijven voor de culturele eigenheid van de oorspronkelijke provincies. De waterschappen gaan op in deze landsdelen.

6. Investeringen in onderzoek & innovatie. Healthy Ageing in Groningen, watertechnologie in Friesland en sensor in Drenthe

Innovatie en ondernemerschap zijn volgens D66 de sleutels tot welvaartsverhoging. De laatste jaren verdwijnt Nederland uit de kopgroep van meest innovatieve landen. Het Nederlandse innovatiebeleid is te versnipperd, en investeringen in R&D leveren te weinig op. Teveel verschillende terreinen zijn aangewezen als economische prioriteit. Om Nederland in de top van innovatieve landen te brengen, moeten heldere keuzes worden gemaakt door marktpartijen die daar door de overheid in worden gefaciliteerd. De overheid draagt zorg voor een excellent onderwijssysteem en stimuleert innovatief ondernemerschap. Echte innovatie komt uiteindelijk tot stand door MKB-ondernemers en ZZP-ers die met hun flexibiliteit bijdragen aan een dynamische ontwikkeling van de economie. In Noord Nederland wordt door de overheid, de kenniscentra en het bedrijfsleven intensief samengewerkt op het punt van gezonde ouder worden (Healthy Ageing), watertechnologie en sensortechnologie. Het is een dergelijke bundeling van krachten  en specialisatie waarvan D66 vindt dat dat dit vanuit het rijk ondersteunt wordt.

7. Een integrale aanpak op het gebied van onderwijs, wonen, werken & zorg als antwoord op de krimp

Veel plattelandskernen hebben of krijgen te maken met bevolkingskrimp. Net als in het stedelijk gebied, heeft ook het landelijk gebied te maken met achterstandssituaties. Een adequate ruimtelijke en sociaal-economische ontwikkelingsstrategie is nodig. Dat is in eerste instantie een verantwoordelijkheid voor het lokaal bestuur, maar het rijk moet hen daarin bijstaan. Met investeringen in de economische structuur, zoals in ecologische landbouw en toerisme, en door het stimuleren van innovatie, zoals vervoer op maat en slimme netwerken voor zorg en onderwijs. Krimpgebieden moeten voldoende verbinding houden met vitale groeigebieden. Krimp is overigens lang niet altijd erg. Krimp is ook een kans. Er is minder druk op schaarse goederen, en meer fysieke ruimte voor bouwen en groen. D66 pleit daarom voor een verbreding van de bedrijvigheid rondom landbouw, door flexibilisering van overheidsgelden en het wegnemen van belemmerende regels, bijvoorbeeld op het gebied van kampeervoorschriften. Daarnaast moet er diverser worden gebouwd, het accent moet van kwantiteit naar kwaliteit. Er moet regionale afstemming komen over bouwafspraken. D66 vindt daarnaast dat de bereikbaarheid van het landelijk gebied op peil moet blijven. Slechte ontsluiting vormt een knelpunt voor bedrijven en werknemers. Ook moet deeltijdwonen worden benut, werp geen belemmeringen op - zoals sommige gemeenten doen - met specifieke verordeningen voor tweede woningen.

8. Meer kwaliteit in het hoger onderwijs, meer contacturen, meer masters en meer talentprogramma’s

Innovatie en ondernemerschap zijn de motor van onze economie. De aanvoerleiding van kennis, kenniswerkers en ondernemers is echter dichtgeslibd. Er zijn veel goede maar weinig excellente studenten, vele maar kleine onderzoekfondsen, talrijke maar weinig effectieve subsidieregelingen voor innovatief ondernemerschap en veel aanbodgerichte maar weinig vraaggedreven bestuurs- en beleidsorganen en instellingen. Versnippering en nivellering belemmeren het kennispotentieel. D66 wil dat hoger onderwijs, onderzoek en het bedrijfsleven beter op elkaar gaan aansluiten en dat excelleren wordt gestimuleerd. Hiertoe pleit D66 in het hoger onderwijs voor een clustering naar brede bachelors opleidingen, waarin meer afstudeerspecialisaties en verschillende afstudeerniveaus (bijvoorbeeld Honours programma’s) worden aangeboden. En voor meer mogelijkheden voor uitblinkers, uitbreiding van de HBO- masters, Honours programma’s en University Colleges, verlenging van WO-masters naar twee jaar, invoering van research masters, meer onderzoekerbanen en het invoeren van een Professional Doctorate voor werkenden.

9. Een grenstoets voorafgaande aan alle wetgeving, waardoor wonen in de grensstreek weer aantrekkelijk wordt

Landsgrenzen vervagen en er is steeds intensievere samenwerking in de grensgebieden. Op economisch gebied, tussen onderwijsinstellingen, cultureel of infrastructuur. En dan zijn er ook problemen die zich van grenzen niets aantrekken, zoals geluidsoverlast van vliegvelden, milieuverontreiniging, criminaliteit, rampen zoals Enschede, epidemieën, noem maar op. Grensoverschrijdende samenwerking is dus een must. In grensgebieden ontstaan echter vaak praktische problemen doordat de nationale wetgeving van de beide landen met elkaar botst. D66 pleit dan ook voor de oprichting van een expertisecentrum, dat nationale wetgeving moet toetsen op problemen die het in grensstreken kan veroorzaken. Een soort van grenstoets voor alle nieuwe nationale wetgeving. Dat expertisecentrum moet dienen als vraagbaak voor mensen die aan de ene kant van de grens werken en aan de andere kant van de grens wonen.